
Mùa du lịch biển nở rộ kéo theo sứa biển cắn người cũng “nở rộ” theo, làm sao để nhận biết sứa cắn và cách xử lý tốt nhất?
Mùa hè đến, những bãi biển xanh mát trở thành điểm đến lý tưởng cho nhiều gia đình, đặc biệt là những gia đình có trẻ nhỏ. Tuy nhiên, bên cạnh những niềm vui mà biển mang lại, một vấn đề sức khỏe mà rất nhiều người không chú ý đến đó là sự hiện diện của sứa biển. Chuyện sứa cắn người, đặc biệt là trẻ em, không phải là chuyện lạ. Vì vậy, việc nắm rõ thông tin và cách xử lý khi gặp phải tình huống này là rất quan trọng. Trong bài viết này, chúng ta sẽ cùng tìm hiểu về cách nhận biết sứa cắn và cách xử lý hiệu quả nhất.

1. Sứa biển cắn vào cơ thể khi đang tắm biển
Sứa là một trong những loài sinh vật biển có mặt ở nhiều vùng biển trên thế giới. Thời điểm tắm biển, nếu không chú ý, bạn rất dễ bị sứa cắn. Sứa có chứa nhiều độc tố trong các Nematocyst (tế bào châm) trên xúc tu của chúng. Khi tiếp xúc với da người, độc tố từ xúc tu sẽ xâm nhập vào cơ thể, gây ra những ảnh hưởng không nhỏ đến sức khỏe. Đặc biệt, không chỉ mùa hè mới có sứa, mà chúng có thể xuất hiện vào bất kỳ thời điểm nào. Tuy nhiên, vào mùa du lịch biển, lượng người tắm biển tăng lên, khả năng gặp sứa cắn cũng cao hơn.
Cần lưu ý rằng sứa lửa là loại sứa độc nhất, nhưng cũng có nhiều loại sứa khác với mức độ độc tố nhẹ hơn. Việc nhận diện và xử lý kịp thời khi gặp phải tình huống này là rất cần thiết.

2. Các triệu chứng bị sứa cắn
Khi bị sứa cắn, các triệu chứng có thể xuất hiện với hai mức độ: nhẹ và nặng.
- Triệu chứng nhẹ: Có thể nhận biết qua các phản ứng ngoài da như ngứa, rát, nổi mẩn đỏ. Vùng da bị cắn thường có dạng xoắn hoặc thẳng và nổi đầy bọng nước. Toàn thân cảm thấy khó chịu.
- Triệu chứng nặng: Có thể xuất hiện đau đầu, tím tái, khó thở, ra mồ hôi nhiều, buồn nôn, nôn ói, đau bụng, tiêu chảy, tụt huyết áp, mạch đập nhỏ và nhanh. Nếu có những biểu hiện này, cần đưa người bị cắn đến bệnh viện ngay lập tức để tránh bị sốc phản vệ.
Thêm vào đó, tình trạng bán cấp xuất hiện sau khoảng 15 phút bị sứa cắn, có thể khiến tay chân người bệnh bị ngứa, nổi mẩn, mề đay, huyết áp thấp, khó thở, ho khan… Đây là dấu hiệu cho thấy cần phải có sự can thiệp y tế khẩn cấp.
3. Cách xử lý khi bị sứa biển cắn
1. Cách xử lý với trẻ em bị sứa cắn
Khi trẻ em không may bị sứa cắn, phụ huynh cần thực hiện các bước sau đây:
- Bình tĩnh: Điều đầu tiên là phụ huynh cần giữ bình tĩnh để không gây hoảng loạn cho trẻ.
- Loại bỏ sứa: Sử dụng găng tay hoặc túi nilon để lấy nhanh sứa ra khỏi cơ thể trẻ.
- Giữ trẻ không cử động: Tránh di chuyển vùng bị thương để giảm thiểu tình trạng lan rộng của độc tố.
- Rửa vết thương: Sử dụng nước biển, nước giấm, cồn, soda, ammoniac, hoặc nước cốt chanh pha loãng (tỉ lệ 1:10) để rửa vết thương. Không dùng nước ngọt hoặc nước ấm, vì điều này có thể làm vết thương nghiêm trọng hơn.
- Cạo nhẹ: Sử dụng mảnh cây, muỗng, vỏ sò hoặc bìa sách cứng để cạo nhẹ lên vết cắn nhằm loại bỏ bớt tế bào độc trên da.
- Chườm đá lạnh: Chườm đá lạnh lên vùng bị thương trong khoảng 1 tiếng để giảm đau và sưng.
- Sử dụng thuốc: Thoa kem corticoid hoặc thuốc kháng histamin để giảm sưng và ngứa.
Nếu trẻ có các biểu hiện như sợ hãi, nóng bừng, nổi mẩn đỏ, nghẹt mũi, khó thở… cần đưa trẻ đến bệnh viện ngay lập tức. Sau khi sơ cứu, vẫn cần theo dõi trẻ trong vòng 8 tiếng để đảm bảo không có triệu chứng nặng hơn xuất hiện.
2. Cách xử lý người lớn khi bị sứa cắn
Với người lớn, quy trình xử lý khi bị sứa cắn tương tự như với trẻ em:
- Bình tĩnh và loại bỏ xúc tu sứa bằng bao tay hoặc túi nilon.
- Rửa vết thương với các dung dịch đã nêu ở trên.
- Sử dụng vật có cạnh để loại bỏ tế bào độc trên da.
- Để giảm đau, có thể uống paracetamol và thoa kem corticoid, thuốc kháng histamin.
- Nếu tình trạng trở nên nghiêm trọng, cần đến bệnh viện ngay lập tức.
Bên cạnh đó, để chủ động phòng ngừa, khi tắm biển, nếu cảm thấy cơ thể bị ngứa hoặc khó chịu, cần nhanh chóng lên bờ để kiểm tra và xử lý kịp thời.
4. Hình ảnh bị sứa cắn và cách nhận diện
Để giúp người đọc hiểu rõ hơn về các triệu chứng và tình trạng của vết thương do sứa cắn, các hình ảnh minh họa dưới đây sẽ rất hữu ích. Những hình ảnh này không chỉ giúp nhận diện các vết cắn mà còn cung cấp thông tin về mức độ nghiêm trọng của tình trạng.
- Hình ảnh vết cắn nhẹ: Có thể thấy rõ sự xuất hiện của mẩn đỏ và bọng nước.
- Hình ảnh vết cắn nặng: Có dấu hiệu sưng tấy, bầm tím, và có thể xuất hiện các triệu chứng như khó thở.
Các hình ảnh này cho thấy rõ sự khác biệt giữa các mức độ cắn của sứa và giúp người đọc nhận diện ngay lập tức khi gặp phải tình huống tương tự.
5. Lời khuyên phòng ngừa khi tắm biển
Để hạn chế khả năng bị sứa cắn, người tắm biển có thể thực hiện một số biện pháp phòng ngừa như:
- Tránh tắm biển vào những thời điểm có thông báo có sứa xuất hiện.
- Mặc đồ bơi dài tay và sử dụng các sản phẩm bảo vệ da khi tắm.
- Giữ khoảng cách với các khu vực có nhiều sứa hoặc nơi nước biển có màu sắc khác thường.
- Luôn theo dõi trẻ nhỏ khi chúng chơi đùa dưới nước để kịp thời phát hiện dấu hiệu bất thường.
Hy vọng rằng với bài viết này, bạn sẽ có thêm kiến thức hữu ích về cách nhận biết và xử lý khi bị sứa cắn, cũng như những biện pháp phòng ngừa hiệu quả. Chúc bạn và gia đình có những trải nghiệm tuyệt vời và an toàn tại các bãi biển trong mùa hè này!